Anne Frank in Zenica

Onderstaande brief is in maart 1993 geschreven op een kladblaadje en daarna uit Bosnië gesmokkeld. Een computerliefhebber plaatste de tekst op een internationaal netwerk en iemand verspreidde hem in Nederland. Op zondag 13 maart 1994 downloadde Ton op de Weegh, een leerkracht van een basischool in Arnhem, hem van het OWG-BBS. Dat is een bulletinboard voor basisscholen en scholen voor speciaal onderwijs. Op de Weegh besloot de brief te gebruiken in de klas. Dat er daarna zoveel meer zou gebeuren kon hij niet weten ...

Zenica, 11 March 1993

We wait spring...... War is here; we wait Peace......

Nobody hear us, we are an corner of the world.

All year we hope. We are fearless and persisting, we haven't water, electric, heating and we bear it, but we can't bear hate and evil. War is hate and evil.

Our teacher learn us about love, concord and righteous. He told us about Anne Frank and her hiding and life. After this story we took Anne's Diary from school's library. We read her diary and acknowledge that our youth is very similar. After fity years history repetition again: war, hate, killing, hiding, displacement.....

We are twelve years old and we can't influence on politic and war. But we want to say for all the world, that we want continue our lifes in freedom and peace. In our country is war and we want to stop this crazy war in Bosnia and stop all wars around the world forever!!

We Wait spring.....we wait peace like Anne Frank fifty years before. She didn't live to see peace, but we...??

Many greetings for all children and all good people on the World from Bosnia

Pupils from class VI3 and our teacher Mr. Borislav Trivunovic.

"We hadden vlak daarvoor aandacht besteed aan Anne Frank", schrijft Op de Weegh in een verslag. "De verkiezingen naderden en in de wijk waar de school staat dreigden de Centrum-Democraten flink wat stemmen te krijgen."

De brief maakte diepe indruk in de klas, en later ook in de docentenkamer. Zowel de kinderen als de leerkrachten besloten terug te schrijven. Gewone post sturen was door de oorlogsomstandigheden vrijwel uitgesloten en een e- mailverbinding met Zenica was er evenmin. Uiteindelijk bleek het mogelijk te faxen via de UNHCR, het Hoge Commissariaat voor Vluchtelingen van de VN. Zo ontstond het eerste contact tussen de St. Margarethaschool in Arnhem en de Ivan Goran Kovacicschool in Zenica. Later werd het Nederlandse bataljon ter plaatse bereid gevonden brieven en goederen te bezorgen. Iemand van het bataljon, een oud-leerling van de St. Margarethaschool, kwam in de klas vertellen hoe het in Zenica was. Er gingen brieven over en weer, kinderen uit Zenica stuurden tekeningen, die in de Arnhemse school tentoongesteld werden.

Er was in Zenica een groot gebrek aan leermiddelen, vernamen ze op de Margarethaschool. De Arnhemmers besloten het groot aan te pakken: ze organiseerden een inzamelingsactie waaraan scholen uit het hele land en diverse organisaties deelnamen, waaronder banken, het Comité Kinderpostzegels, de Stichting Gered Gereedschap en schoolleveranciers. Trouw en het Jeugdjournaal besteedden aandacht aan de activiteiten. Duizenden schriften en pennen, kleutermaterialen, sportartikelen, schrijfmachines, een tekstverwerker, muziekinstrumenten en gereedschap bereikten dankzij het Nederlandse bataljon hun bestemming in Zenica.

Volgens Op de Weegh is voor deze actie de computer, inclusief faxmodem, naast de telefoon onmisbaar gebleken. Ze maakten de actie snel en slagvaardig. De computer bleek een heel goed middel om vakgenoten en anderen snel algemeen of persoonlijk te bereiken. Hij noemt met name het OWG-BBS en de SLO-lijn -- dit laatste bulletinboard richt zich vooral op het voortgezet onderwijs. "De BBS'en waren en zijn een echt middelpunt!!" schrijft hij inclusief de uitroeptekens.